Shkencë

Eklipsi i thellë i Hënës: çfarë tregoi qielli i 28 gushtit

Eklipsi i pjesshëm i 28 gushtit solli një pamje të pazakontë në qiell dhe u pa në pjesë të mëdha të Evropës, Afrikës dhe Amerikave.

Eklipsi i thellë i Hënës: çfarë tregoi qielli i 28 gushtit
Vizualizim astronomik. Kreditim: NASA/GSFC.
Dëgjo artikullin 2 min

Qielli i natës së 28 gushtit solli një nga pamjet më të rralla të këtij viti: një eklips të thellë të pjesshëm hënor, gjatë të cilit pjesa dërrmuese e diskut të Hënës kaloi në hijen e Tokës. Fenomeni u vëzhgua në zona të mëdha të Evropës, Afrikës dhe Amerikave.

Edhe pse nuk ishte eklips i plotë, mbulimi ishte aq i madh sa Hëna mori përkohësisht një nuancë bakri në pjesën e futur në umbrën e Tokës. Në kulmin astronomik, rreth 96 për qind e diskut hënor ndodhej brenda hijes së thellë, duke krijuar efektin vizual të një “Hëne të përgjakur”.

Vizualizim i eklipsit të pjesshëm hënor të 28 gushtit 2026
Vizualizim i fazave të eklipsit të pjesshëm hënor të 28 gushtit 2026. Kreditim: NASA/GSFC.

Për vëzhguesit në Prishtinë, faza e pjesshme nisi rreth orës 03:23 dhe maksimumi i dukshëm u regjistrua pak para perëndimit të Hënës, rreth orës 05:56. Hëna ishte shumë pranë horizontit, ndaj pamja kërkonte një vend të ngritur dhe horizont të hapur nga perëndim-jugperëndimi.

Kulmi i plotë i fenomenit ndodhi më vonë, kur Hëna në Prishtinë kishte zbritur nën horizont. Ky dallim mes kulmit global dhe momentit të dukshëm nga një qytet tregon se koordinatat dhe orari lokal janë vendimtarë për çdo vëzhgim astronomik.

Ndryshe nga eklipsi diellor, eklipsi hënor mund të ndiqet me sy të lirë, pa filtra mbrojtës. Ngjyra e kuqërremtë krijohet sepse drita e diellit filtrohet nga atmosfera e Tokës dhe një pjesë e spektrit të kuq përkulet drejt sipërfaqes hënore.

Eklipsi i 28 gushtit ishte ngjarja e dytë e madhe astronomike e muajit dhe një kujtesë se fenomenet qiellore mund të ndiqen edhe pa pajisje profesionale. Për një pamje më të qartë, rekomandohen largimi nga ndriçimi urban, një horizont i lirë dhe ndjekja e orareve të sakta për vendndodhjen e vëzhguesit.

Shënim: Imazhi ilustrues dhe përpunimi grafik nuk paraqesin domosdoshmërisht vendin ose momentin real të vëzhgimit.

Scroll To Top