Studimi: Zëvendësimi i yndyrave shtazore me ato bimore lidhet me jetëgjatësi më të madhe pas kancerit të prostatës

Një studim i ri me 4,884 burra të diagnostikuar me kancer të prostatës jo metastatik ka gjetur se konsumimi më i lartë i yndyrave të ngopura pas diagnozës lidhej me rrezik më të madh të vdekjes nga çdo shkak, ndërsa zëvendësimi i tyre me yndyra bimore ose mono të pangopura lidhej me rezultate më të mira afatgjata.

Pjesëmarrësit në studimin amerikan Health Professionals Follow-Up Study u ndoqën nga viti 1986 deri më 2022, me një ndjekje mediane prej rreth 13 vjetësh. Të dhënat ushqimore u mblodhën çdo katër vjet përmes pyetësorëve të validuar, ndërsa gjatë periudhës së studimit u regjistruan 3,040 vdekje.

Sipas analizës së publikuar më 2 shtator në JAMA Network Open, grupi me konsumin më të lartë të yndyrave të ngopura kishte 24 për qind rrezik relativisht më të lartë për vdekje nga çdo shkak krahasuar me grupin me konsumin më të ulët. Rritja u lidh kryesisht me vdekjet nga sëmundjet kardiovaskulare dhe kanceret e tjera, jo me vdekshmërinë specifike nga kanceri i prostatës.

Në modelet statistikore të studiuesve, zëvendësimi i 10 për qind të energjisë ditore nga yndyrat shtazore me yndyra bimore u shoqërua me 16 për qind rrezik relativisht më të ulët të vdekjes. Zëvendësimi i 5 për qind të energjisë nga yndyrat e ngopura me yndyra mono të pangopura u lidh me ulje prej 20 për qind.

Autorët përmendin vajrat bimore, avokadon, arrat dhe farat si burime të yndyrave mono të pangopura. Megjithatë, studimi është vëzhgues dhe tregon lidhje statistikore, jo marrëdhënie të provuar shkak-pasojë; faktorë të tjerë të stilit të jetesës mund të kenë ndikuar në rezultatet.

Përgjithësimi i gjetjeve kufizohet edhe nga përbërja e kampionit, pasi 97 për qind e pjesëmarrësve ishin burra të bardhë. Ndryshimet e dietës pas trajtimit të kancerit duhet të diskutohen me mjekun ose dietologun, veçanërisht kur pacienti ka sëmundje të tjera ose merr terapi që ndikojnë në metabolizëm e në zemër.

Foto ilustruese: Përzierje arrash, bajamesh, fëstëkësh dhe shqemash. Kredit: Piviso.com / Pxhere / Wikimedia Commons, CC0 1.0.